Choć idea, że ludzie emocjonalnie zaangażowani mogą zmienić swoje zachowanie w sposób, który przysłuży się planecie, wydaje się być atrakcyjna, to coraz więcej badań wskazuje, że duże zmiany w ludzkim zachowaniu zachodzą gdzieś indziej. Postępowanie jednostek, korporacji czy narodów jest w dużym stopniu uwarunkowane zmianami formalnymi, a nie osobistymi wyborami.

- Pozostawienie ludziom dokonywania trudnych wyborów każdego dnia - że będą na przykład stale oszczędzali światło - jest mniej obiecującym rozwiązaniem niż jednorazowe nakłonienie ich do podjęcia decyzji typu ”wydajmy więcej na energooszczędną żarówkę", dzięki czemu później niejako automatycznie codziennie oszczędzają energię – mówi  Travis Reynolds, absolwent University of Washington w Seattle, który bada sposoby oszczędzania energii przez społeczeństwa.

Argumentacja Reynoldsa jest poparta liczbami: Powiedzmy, że uczestnicy Godziny dla Ziemi mają średnio po dziesięć 100-watowych żarówek w swoich domach. Dodatkowo załóżmy, że energooszczędne żarówki działają przez 3 lata i w porównaniu z konwencjonalnymi zużywają tylko 25 procent energii. W takim razie, trzeba by przekonać ponad 400 osób do wyłączenia światła na godzinę, aby uzyskać te same oszczędności, które mielibyśmy przekonując jedna osobę do zamiany konwencjonalnej żarówki na jej energooszczędny odpowiednik. (…)

- Niektórzy ludzie są wrażliwi na kwestie etyczne i środowiskowe, ale przeważająca większość reaguje na ceny – mówi Gary Flomenhoft, ekonomista z University of Vermont. - Największy wpływ na zachowanie ludzi mają koszty. Gdy gaz osiąga cenę 4 dolarów za galon [niecałe 3,8 litra - przyp. Onet], każdy zaczyna mówić o samochodzie hybrydowym [samochód mający więcej niż jedno źródło napędu – przyp. Onet]."

A gdy ceny benzyny poszły w górę w ostatnich miesiącach, liczba osób korzystających z transportu publicznego również ostro wzrosła, podobnie jak zainteresowanie samochodami zużywającymi mniej paliwa. Podczas gdy w USA  trendy te są spowodowane uwarunkowaniami rynkowymi, wiele państw europejskich osiągnęło te same rezultaty podnosząc ceny benzyny poprzez wzrost stawek podatkowych.

Od czynników formalnych zależy również to, że niektóre osobiste wyrzeczenia liczą się bardziej niż inne. Na przykład, jeśli weźmiemy pod uwagę wyłączanie światła, Godzina dla Ziemi przyniosłaby znacznie większe oszczędności energii – choć bez efektownych zdjęć pogrążonych w ciemności miast – gdyby poprosić ludzi o oszczędzanie energii późnym popołudniem, zamiast o ósmej wieczorem.

To dlatego, że zużycie energii zmienia się w ciągu dnia. Są takie godziny, gdy elektrownie uruchamiają więcej generatorów i takie, gdy generatory są wyłączane. Uogólniając, duże oszczędności energii powstają wówczas, gdy jest ona produkowana i wykorzystywana w sposób stały, tłumaczy Denny Ellerman, ekonomista ds. energii i środowiska w Massachusetts Institute of Technology.

Borenstein zdradza, że ostatnio zdecydował się polegać na sobie odnośnie  osiągania wymiernych efektów w oszczędzaniu. Zakupił urządzenie określane żartobliwie jako zabójca zbędnych kilowatów (Kill-o-watt), które mierzy ilości energii zużywanej przez urządzenia AGD i elektroniczne i chodził z nim po domu w poszukiwaniu oszczędności.

- Okazało się, że telewizor i wideo w naszym pokoju gościnnym, z których przeważnie się nie korzysta, zużywają 17 watów non-stop, jeśli tylko są podłączone do kontaktu; a są podłączone przez 24 godziny na dobę, siedem dni w tygodniu - tłumaczy. Borenstein odkrył, że wyłączając je z kontaktu, gdy ich nie używa, będzie mógł zaoszczędzić niemal 150 razy tyle, ile zyskuje jedno gospodarstwo domowe wyłączając na godzinę swoje dziesięć 100-watowych żarówek.

- Nie rozwiążemy tego problemu tylko przy pomocy działań dobrowolnych – to jest kwestia decyzji odgórnych - mówi. - To tak samo, jak z emisjami zanieczyszczeń czy zużywaniem ropy. W przypadku spalin samochodowych prosimy ludzi, by ich pojazdy spełniały normy odnośnie emisji zanieczyszczeń, ale w rzeczywistości poddajemy to kontroli. Odkryliśmy bowiem, że liczenie na dobre chęci tu nie działa.

onet.pl